Trắc nghiệm sa hình lái xe – Tổng hợp 60 tình huống thực tế cần nhớ

Vào phòng thi lý thuyết, nhiều thí sinh “đứng hình” trước các câu trắc nghiệm sa hình lái xe: cùng là một ngã tư nhưng khi thêm biển “nhường đường”, đổi vị trí người đi bộ, hay xuất hiện xe ưu tiên… thì đáp án lại xoay chuyển hoàn toàn. Sự bối rối không phải vì bạn kém trí nhớ, mà vì bạn đang thiếu khung tư duy để giải mã tình huống. Sa hình – đúng bản chất – là “bản đồ” nén mọi quy tắc: đèn/biển/vạch + thứ tự ưu tiên + hướng di chuyển. Nắm được khung, bạn sẽ đọc bức tranh “từ ngoài vào trong”, loại trừ nhanh 2–3 phương án, rồi chốt đáp án an toàn nhất.

• Nội dung bài viết [Hiện nội dung]
• I. Khung tư duy 5 bước để đọc mọi sa hình (nhanh – chính xác)
• II. Cụm A (15 tình huống): Giao lộ không đèn/không biển – cùng cấp, nhường bên phải
• III. Cụm B (12 tình huống): Có biển/vạch – đường ưu tiên, nhường đường, dừng lại, vòng xuyến, đường sắt
• IV. Cụm C (12 tình huống): Chuyển hướng – chuyển làn – vượt – dừng/đỗ – quay đầu
• V. Cụm D (12 tình huống): Cao tốc – đường ngoài đô thị – điều kiện đặc biệt
• VI. Cụm E (9 tình huống): Người đi bộ – xe thô sơ – khu dân cư – trường học
• VII. Lỗi hay mắc trong trắc nghiệm sa hình lái xe (và cách gỡ bẫy)
•    1) Nhầm rẽ trái với quay đầu
•    2) Quên biển phụ
•    3) Lơ là gạch chéo “hết hiệu lực”
•    4) Bỏ qua nhường bên phải ở cùng cấp
•    5) Trả lời theo “thói quen ngoài đời”
• VIII. Lộ trình 10 ngày luyện sa hình “vào form” (ít thời gian vẫn kịp)
• IX. Checklist 1 trang trước khi vào thi sa hình
• Kết luận

Bài viết này là “cẩm nang ứng chiến” dành cho bạn. Chúng ta sẽ đi theo một dòng chảy duy nhất: (1) hiểu sa hình và phương pháp đọc 5 bước; (2) tổng hợp 60 tình huống thực tế chia theo 5 cụm dễ nhớ; (3) lỗi hay mắc và mẹo gỡ bẫy; (4) kế hoạch luyện đề để tăng tốc phản xạ. Tất cả được mô tả bằng ngôn ngữ đời thường, có ví dụ minh họa, kèm lời khuyên “đi thi – đi đường” để bạn vừa làm đúng đề vừa lái thật an toàn. Ở các phần, mình chèn thêm liên kết tham khảo chính thống như QCVN 41:2019/BGTVT (quy chuẩn báo hiệu) và chuyên mục tuyên truyền trên Cục CSGT để bạn tự đối chiếu khái niệm, hình dạng biển báo/vạch kẻ khi cần.

Hãy coi đây là “bản đồ tư duy” của trắc nghiệm sa hình lái xe: bắt đầu bằng khung đọc, đi vào 60 tình huống chủ đạo, rồi khóa lại bằng checklist trước giờ thi. Chỉ cần quen tay 7–10 ngày, bạn sẽ thấy điểm sa hình nhảy cóc rất rõ.

I. Khung tư duy 5 bước để đọc mọi sa hình (nhanh – chính xác)

Bước 1: Quét tín hiệu điều khiển (đèn/biển/vạch)

Ưu tiên đọc đèn tín hiệu, biển báo chính – biển phụ, và vạch kẻ đường. Đèn đặt trên cao – hiệu lực mạnh; biển “cứng” hơn vạch; vạch là “làn đường hóa” quy tắc. Nếu có biển “Dừng lại (STOP)” hay “Nhường đường”, đó là khóa quyết định trật tự qua nút.

Bước 2: Xác định quan hệ đường – ưu tiên

Phân loại đường ưu tiên (biển hình thoi vàng), đường chính/đường nhánh, khu vực đặc biệt (đường sắt, vòng xuyến). Nếu không có tín hiệu ưu tiên nào, mặc định là giao nhau cùng cấp.

Bước 3: Áp dụng nguyên tắc ưu tiên

Theo thứ tự: xe ưu tiên đang làm nhiệm vụ → đi theo hiệu lệnh của người điều khiển giao thông → đèn tín hiệu → biển/vạch → quy tắc chung (cùng cấp thì nhường bên phải; xe đi thẳng thường thuận lợi hơn xe rẽ, trừ khi có quy định khác).

Bước 4: So sánh hướng đi cụ thể của từng xe

Cùng cấp không có đèn/biển? Hãy nhìn bên phải của mình có vướng xe không. Đừng bị đánh lạc hướng bởi “động tác rẽ” trước khi xác nhận “ai vướng ai”.

Bước 5: Kiểm tra yếu tố yếu thế & an toàn

Nhìn người đi bộ, xe thô sơ, trẻ em, xe buýt rời bến, gần đường sắt. Trong mọi đáp án, phương án giảm rủi ro thường là phương án đúng (giảm tốc – nhường – quan sát).

Tài liệu gợi ý tra cứu khái niệm/biển – vạch:
– QCVN 41:2019/BGTVT (quy chuẩn hệ thống báo hiệu đường bộ): https://vanban.chinhphu.vn/
– Cục CSGT – Kiến thức an toàn giao thông, tuyên truyền pháp luật: https://www.csgt.vn/

II. Cụm A (15 tình huống): Giao lộ không đèn/không biển – cùng cấp, nhường bên phải

A.1 Lý do hay sai & mẹo “khóa bài”

Sai vì nhiều bạn nhìn “ai rẽ – ai thẳng” trước khi xét cùng cấp và bên phải. Mẹo: trong đầu lặp lại câu thần chú: “Cùng cấp → hỏi bên phải trước”.

A.2 15 tình huống tiêu biểu

1. Ba xe tới cùng lúc, bạn không vướng bên phải → bạn đi trước.

2. Hai xe cùng đến; bạn ở bên phải xe kia → bạn đi trước.

3. Bạn rẽ phải, xe đối diện rẽ trái → bạn đi trước (không vướng bên phải).

4. Bạn đi thẳng, xe bên phải rẽ trái nhưng vẫn vướng đường bạn → nhường.

5. Ba xe: X (thẳng), Y (rẽ trái), Z (rẽ phải). Z ở bên phải X & Y → Z – X – Y.

6. Bạn và xe kia cùng rẽ phải, không vướng → có thể đi đồng thời nếu an toàn (thi lý thuyết thường chọn “cùng đi”).

7. Bạn đi thẳng, bên phải là xe đạp → vẫn nhường bên phải (đối tượng yếu thế).

8. Bạn rẽ trái, bên phải có xe máy đi thẳng → nhường xe máy.

9. Cả hai cùng rẽ trái, bạn không vướng bên phải → bạn đi trước.

10. Bốn hướng cùng có xe: ưu tiên nhường bên phải theo vòng, tránh cắt đầu nhau.

11. Bạn định quay đầu, xe bên phải đi thẳng → nhường (quay đầu phức tạp hơn).

12. Bạn đi thẳng, bên phải là xe buýt vừa rời trạm: vẫn nhường bên phải, đồng thời giữ khoảng cách.

13. Bạn đi thẳng ban đêm, bên phải là xe không bật đèn → vẫn nhường (đồng thời cực kỳ thận trọng).

14. Bạn ở đường dốc xuống, bên phải xe ở đường dốc lên → vẫn theo nhường bên phải (thi lý thuyết không xét lực máy).

15. Bạn – xe bên trái tới trước, nhưng bên phải bạn có xe tới muộn → vẫn nhường bên phải (đến trước không phải là ưu tiên tuyệt đối).

III. Cụm B (12 tình huống): Có biển/vạch – đường ưu tiên, nhường đường, dừng lại, vòng xuyến, đường sắt

B.1 Nguyên tắc vàng

Khi xuất hiện biển/vạch, trật tự thay đổi. Đọc biển phụ (phạm vi, đối tượng, thời gian) rồi mới kết luận. Ở vòng xuyến, nếu có biển “nhường đường” trước khi vào, xe trong vòng xuyến thường được đi trước.

B.2 12 tình huống tiêu biểu

1. Bạn ở đường ưu tiên, xe đường nhánh đi thẳng → bạn đi trước.

2. Biển Nhường đường trước mặt bạn, xe bên trái không có biển → bạn nhường.

3. Biển Dừng lại (STOP) phía bạn, không có biển phía đối diện → bạn dừng – nhường.

4. Vòng xuyến, có biển “nhường đường” đặt trước lối vào → nhường xe trong vòng xuyến, sau đó nhập làn an toàn.

5. Vòng xuyến không có biển “nhường đường”, các lối vào tương đương → áp dụng nhường bên phải (hiếm gặp, nhưng có trong bài tập).

6. Đường sắt có rào chắn: dù chắn đang mở, nếu đèn đỏ còn hiệu lực → không vượt.

7. Đường sắt không rào chắn: giảm tốc – quan sát – nhường tuyệt đối khi có tín hiệu tàu đến.

8. Biển Đường ưu tiên kết thúc (biển kết thúc hình thoi) → từ đây trở về cùng cấp, áp dụng nhường bên phải.

9. Biển Đường dành cho ô tô (nền xanh) + vạch phân làn → đi đúng làn, đúng tốc độ tối thiểu/tối đa theo biển phụ nếu có.

10. Biển Cấm quay đầu nhưng không cấm rẽ trái → được rẽ trái khi an toàn.

11. Biển Hết tốc độ tối đa 50 (gạch chéo) → kết thúc hạn chế 50, nhưng vẫn tuân tốc độ theo loại đường/khu vực.

12. Biển Nhường đường cho người đi bộ: dù bạn ở đường ưu tiên, nếu có người đi bộ đang qua vạch → giảm tốc – nhường.

Tham khảo thêm biển/vạch trên QCVN 41:2019/BGTVT để đối chiếu hình dạng – ý nghĩa: https://vanban.chinhphu.vn/
Chuyên mục tuyên truyền Cục CSGT (ảnh minh họa, tình huống thực tế): https://www.csgt.vn/

IV. Cụm C (12 tình huống): Chuyển hướng – chuyển làn – vượt – dừng/đỗ – quay đầu

C.1 Tư duy an toàn chung

• Bật tín hiệu sớm – đúng thời điểm, quan sát gương – điểm mù.

• Không cắt đầu; ưu tiên giảm tốc trước rẽ/nhập làn.

• Không dừng/đỗ nơi có biển cấm, trước – trên – sau đường sắt, trên cầu/hầm, nơi tầm nhìn bị che khuất.

C.2 12 tình huống thực dụng

1. Rẽ phải gặp người đi bộ sắp qua vạch → giảm tốc, nhường rồi rẽ.

2. Rẽ trái ở nút không đèn, có xe đối diện đi thẳng → nhường xe đi thẳng.

3. Quay đầu nơi không cấm, nhưng tầm nhìn hẹp → chỉ quay đầu khi bảo đảm an toàn; nếu có thể, đi thêm tới nơi rộng rãi.

4. Chuyển làn trên đường nhiều làn: bật xi-nhan – quan sát điểm mù – chuyển làn mượt. Tránh lạng lách 2–3 làn cùng lúc.

5. Vượt xe tải dài: chỉ vượt khi tầm nhìn đủ – không vạch liền – không gần giao lộ/đường cong; tránh vùng điểm mù.

6. Vượt bên phải: thường không được (trừ khi xe trước rẽ trái và có khoảng trống an toàn).

7. Dừng đỗ: tránh chân dốc, khúc cua, trước cổng trường/bệnh viện giờ cao điểm; đỗ song song – sát lề đúng hướng.

8. Đón trả khách: không dừng ở làn trong cùng đường cao tốc/đường ưu tiên; ưu tiên điểm dừng hợp lệ.

9. Nhập làn từ đường nhánh: nhường xe đang đi trên đường chính, tăng tốc vừa đủ để hòa dòng.

10. Rời làn để ra đường nhánh: bật xi-nhan sớm, giảm tốc trong làn rẽ, không phanh gấp trên làn lưu thông.

11. Xe buýt rời bến: giảm tốc – tạo khoảng trống; nếu làn hẹp, nhường để xe buýt nhập làn an toàn.

12. Taxi – xe con dừng đột ngột: giữ khoảng cách an toàn để luôn có phương án né/đạp phanh chủ động.

V. Cụm D (12 tình huống): Cao tốc – đường ngoài đô thị – điều kiện đặc biệt

D.1 Nguyên tắc xương sống

Trên cao tốc: làn trái thường để vượt; không lùi – không quay đầu – không dừng (trừ sự cố và vào làn khẩn cấp); tốc độ tối thiểu/tối đa theo biển; khoảng cách an toàn lớn hơn nhiều so với đô thị.

D.2 12 tình huống nên thuộc lòng

1. Nhập cao tốc: tăng tốc trên làn tăng tốc, quan sát gương – điểm mù – nhập làn khi không gây cản trở.

2. Ra cao tốc: vào làn giảm tốc trước, rồi giảm tốc; không phanh gấp trên làn lưu thông.

3. Vượt trên cao tốc: bật tín hiệu – giữ tốc độ ổn định – vượt dứt khoát – trả làn sớm sau khi vượt an toàn.

4. Khoảng cách an toàn: tăng theo tốc độ; thời tiết xấu cần tăng gấp rưỡi – gấp đôi.

5. Sương mù/mưa lớn: bật đèn chiếu gần – đèn sương mù; không bật đèn pha gây lóa; giảm tốc, giữ làn.

6. Đường đèo dốc: xuống dốc dài, dùng phanh động cơ (về số thấp), tránh rà phanh liên tục.

7. Đường trơn – lội nước: giảm tốc – đi đều ga – tránh đánh lái gấp; sau khi qua nước sâu, đạp phanh nhẹ để sấy khô má phanh.

8. Gặp công trường: theo hướng dẫn người điều khiển giao thông/biển tạm thời; giảm tốc, giữ khoảng cách.

9. Xe ưu tiên trên cao tốc: bật xi-nhan – tránh nhường nhanh nhưng an toàn; không phanh đột ngột.

10. Lốp nổ ở tốc độ cao**:** giữ thẳng lái – giảm ga, không đạp phanh gấp; khi xe ổn định mới tấp vào làn khẩn cấp.

11. Đỗ khẩn cấp: bật đèn cảnh báo nguy hiểm, đặt tam giác phản quang đúng khoảng cách, gọi hỗ trợ; không đứng sát làn xe chạy.

12. Chó/động vật cắt ngang: giảm tốc thẳng, tránh đánh lái mạnh gây mất lái hoặc gây tai nạn dây chuyền.

VI. Cụm E (9 tình huống): Người đi bộ – xe thô sơ – khu dân cư – trường học

E.1 Quy tắc ứng xử văn minh – an toàn

Đây là nhóm câu “điểm cộng nhân văn” trong trắc nghiệm sa hình lái xe: ưu tiên đối tượng yếu thế, tôn trọng không gian trường học – bệnh viện – khu đông dân cư.

E.2 9 tình huống bạn nên “auto” chọn đúng

1. Người đi bộ vừa chạm chân vào vạch: giảm tốc – nhường.

2. Trẻ em đùa giỡn gần lề đường: giảm tốc – cảnh giác; sẵn sàng phanh.

3. Xe lăn/xe thô sơ băng qua: nhường tuyệt đối khi có nguy cơ.

4. Khu dân cư: ưu tiên giảm tốc – giữ khoảng cách; cẩn thận ngõ/xe máy tạt ngang.

5. Trường học giờ cao điểm: không bấm còi vô tội vạ, giữ làn đều, tránh dừng đỗ gây cản trở.

6. Bệnh viện: hạn chế tiếng ồn; không dừng – đỗ chắn lối cấp cứu.

7. Đường hẹp – cầu hẹp: xe gần nơi tránh hơn → nhường; xe nặng/dài nên được ưu tiên ở đoạn hẹp khi hợp lý.

8. Khu chợ – phố đi bộ: quan sát người băng qua bất chợt; đi tốc độ rất thấp.

9. Người khiếm thính/khiếm thị: giảm tốc – dừng nhường khi họ chuẩn bị qua đường.

Xem thêm các chiến dịch tuyên truyền, tình huống thực tế: Cục CSGT – https://www.csgt.vn/

VII. Lỗi hay mắc trong trắc nghiệm sa hình lái xe (và cách gỡ bẫy)

1) Nhầm rẽ trái với quay đầu

Giải pháp: “90° ≠ 180°”. Thấy mũi tên cong nửa vòng mới là quay đầu; mũi tên vuông góc là rẽ trái.

2) Quên biển phụ

Rất nhiều câu chỉ sai vì không đọc “100 m”, “6–9h”, hoặc “xe tải >3.5 t”. Hãy tập thói quen nhìn xuống dưới biển chính.

3) Lơ là gạch chéo “hết hiệu lực”

Biển hết tốc độ tối đa, đường ưu tiên, khu dân cư… quyết định trật tự mới. Đọc từ “hết” cái gì.

4) Bỏ qua nhường bên phải ở cùng cấp

Khi không có đèn/biển/vạch, đừng vội xét “ai thẳng – ai rẽ”. Hãy hỏi bên phải trước.

5) Trả lời theo “thói quen ngoài đời”

Ngoài đời nhiều người “lách luật”; đề thi kiểm tra đúng quy tắc. Luôn chọn phương án giảm rủi ro, tuân thủ.

VIII. Lộ trình 10 ngày luyện sa hình “vào form” (ít thời gian vẫn kịp)

Ngày 1–2: Khung 5 bước + Cụm A

Đọc kỹ khung 5 bước, làm 2–3 đề nhỏ chỉ về cùng cấp – nhường bên phải (15–20 câu/ngày). Ghi bộ bẫy cá nhân.

Ngày 3–4: Cụm B (biển/vạch – vòng xuyến – đường sắt)

Mỗi ngày 20–30 câu. Chú ý biển phụ và hết hiệu lực.

Ngày 5–6: Cụm C (chuyển hướng – vượt – dừng/đỗ – quay đầu)

Luyện phản xạ bật xi-nhan đúng; phân biệt vượt và lách (không hợp lệ).

Ngày 7: Cụm D (cao tốc – điều kiện đặc biệt)

Làm 20 câu chuyên đề, ghi nhớ khoảng cách an toàn theo tốc độ – thời tiết.

Ngày 8: Cụm E (người đi bộ – khu dân cư – trường học)

Làm 15–20 câu; ưu tiên văn minh, an toàn.

Ngày 9: Đề tổng hợp thời gian thật

Đặt đồng hồ như thi thật; mục tiêu ≥85% đúng.

Ngày 10: Chốt form

Đọc lại bộ bẫy cá nhân, biển phụ, hết hiệu lực; làm đề nhẹ 10–15 câu để giữ nhịp.

Gợi ý nguồn đọc & thi thử:
– Quy chuẩn QCVN 41 (tra hình/ý nghĩa biển – vạch): https://vanban.chinhphu.vn/
– Cục CSGT (bài tuyên truyền, mẹo an toàn): https://www.csgt.vn/
– Một nền tảng thi thử bạn tin cậy để chạy 1–2 đề/ngày.

IX. Checklist 1 trang trước khi vào thi sa hình

• Nhẩm khung 5 bước: đèn/biển/vạch → đường ưu tiên → nguyên tắc ưu tiên → hướng đi → đối tượng yếu thế.

• Ba “neo” trí nhớ: nhường bên phải, biển phụ, hết hiệu lực.

• Cặp bẫy: rẽ trái ≠ quay đầu; tối đa ≠ tối thiểu; hiệu lệnh ≠ chỉ dẫn.

• Thời gian: làm 2 vòng (ăn chắc câu dễ trước), 1 vòng soát câu chưa chọn.

• Tinh thần: hít sâu 4–7–8, đọc từ câu hỏi đến dữ kiện, không suy luận cảm tính.

Kết luận

Nếu coi sa hình là “đố mẹo”, bạn sẽ dễ rơi vào bẫy. Nhưng nếu coi sa hình là bức tranh quy tắc, bạn chỉ cần một quy trình đều đặn: đọc tín hiệu – xác định ưu tiên – áp dụng nguyên tắc – so sánh hướng đi – đảm bảo an toàn. Với 5 cụm và 60 tình huống thực tế trong bài, bạn đã sở hữu một bản đồ tóm tắt của trắc nghiệm sa hình lái xe: từ cùng cấp nhường bên phải, vòng xuyến – đường sắt, đến chuyển hướng – vượt – cao tốc – khu dân cư. Hãy luyện đề có chủ đích theo lộ trình 10 ngày, ghi lại bộ bẫy cá nhân, và luôn đặt an toàn lên trước. Điểm sa hình của bạn sẽ tăng mạnh, và quan trọng hơn, tư duy lái xe văn minh sẽ theo bạn mỗi ngày trên đường.

Nếu thấy hữu ích, hãy chia sẻ bài viết cho bạn bè đang ôn thi. Bắt đầu ngay hôm nay bằng việc in checklist 1 trang, dán khung 5 bước ngay trước bàn học, và đặt lịch 2 đề/ngày trong tuần tới. Chúc bạn vượt qua phần sa hình nhẹ nhàng, tự tin “đọc” được mọi giao lộ – ở trên giấy và ngoài đời.